
İçindekiler
Kalpte üfürüm, kalbin içinde veya kalpten çıkan büyük damarlarda ilerleyen kanın oluşturduğu titreşimlerin stetoskopla duyulmasını ifade eder. Normal kalp seslerine ek olarak duyulan bu sesin özellikleri, üfürümün değerlendirilmesinde önem taşır.
Prof. Dr. Taner Yavuz, aşağıdaki videoda çocuklarda kalpte üfürüm duyulmasının ne anlama geldiğini ve ailelerin bu durumda nelere dikkat etmesi gerektiğini anlatıyor.
Üfürüm bir hastalık adı değildir. Bu nedenle çocuğun kalbinde üfürüm duyulması, tek başına kalp hastalığı olduğu anlamına gelmez. Çocukluk döneminde duyulan üfürümlerin önemli bir bölümü masum özellik taşır.
Bununla birlikte bazı üfürümler kalpteki yapısal bir sorunun ilk muayene bulgusu olabilir. Kalp odacıkları arasındaki açıklıklar, kalp kapak hastalıkları veya büyük damarlardaki bazı yapısal farklılıklar kanın akışını değiştirerek üfürüm oluşturabilir.
Çocuk kardiyolojisi değerlendirmesinde yalnızca üfürümün bulunup bulunmadığına bakılmaz. Aynı zamanda;
birlikte değerlendirilir.
Bu nedenle çocukta üfürüm duyulduğunda yalnızca “üfürüm var” bilgisi üzerinden yorum yapmak doğru değildir. Üfürümün özellikleri ile çocuğun genel sağlık durumu birlikte ele alınmalıdır.
Kalpte üfürüm neden olur? sorusunun yanıtı, kanın kalp ve büyük damarlar içindeki akış özellikleriyle ilişkilidir. Kan akımının hızlanması veya geçtiği yapılarda farklılık bulunması, stetoskopla duyulabilen bir ses oluşturabilir.
Aşağıdaki videoda Prof. Dr. Taner Yavuz, kalpte üfürüm nedenlerini ve masum üfürüm ile kalp hastalığına bağlı üfürümlerin nasıl değerlendirildiğini açıklıyor.
Çocuklarda üfürüm nedenleri genel olarak masum nedenler ve kalp hastalığıyla ilişkili nedenler şeklinde ele alınabilir.
Masum üfürüm, kalbin yapısı normal olmasına rağmen duyulan kalp sesidir. Özellikle çocukluk döneminde kan dolaşımının özellikleri nedeniyle bu tür üfürümlere sık rastlanır.
Masum üfürüme neden olabilen durumlar şunlardır:
yer alabilir.
Özellikle ateş veya kansızlık gibi durumlarda kan akımı hızlandığı için daha önce fark edilmeyen bir üfürüm daha belirgin hale gelebilir.
Bazı üfürümler doğumsal veya sonradan gelişen kalp hastalıklarıyla ilişkili olabilir.
Çocuklarda kalp hastalığına bağlı üfürüm nedenleri arasında:
yer alabilir.
Bu durumlarda kalp veya büyük damarlar içindeki kan akımı değiştiği için muayene sırasında üfürüm duyulabilir.
Hayır. Üfürüm tek başına kalp hastalığı tanısı değildir.
Özellikle daha büyük ve herhangi bir şikâyeti bulunmayan çocuklarda duyulan üfürümlerin önemli bir kısmı masum özellik taşır. Bununla birlikte yenidoğanlarda duyulan, muayenede şüpheli özellik gösteren veya bazı belirtilerin eşlik ettiği üfürümler daha ayrıntılı değerlendirme gerektirir.
Üfürümün masum olup olmadığına yalnızca sesin varlığı üzerinden karar verilmez. Çocuğun yaşı, sağlık öyküsü, fizik muayene bulguları ve gerektiğinde yapılan incelemeler birlikte değerlendirilir.
Kalpte üfürüm belirtileri denildiğinde önemli bir ayrım yapmak gerekir. Üfürüm çoğunlukla çocuğun kendisinin fark ettiği bir belirti değildir. Genellikle çocuk doktoru veya çocuk kardiyolojisi uzmanı kalbi stetoskopla dinlerken fark eder.
Prof. Dr. Taner Yavuz aşağıdaki videoda çocuklarda kalpte üfürüm belirtilerini ve hangi bulguların çocuk kardiyolojisi açısından değerlendirilmesi gerektiğini anlatıyor.
Masum üfürümü bulunan çocukların büyük bölümünde herhangi bir yakınma görülmez. Çocuk normal şekilde büyüyebilir, oyun oynayabilir ve günlük fiziksel aktivitelerini sürdürebilir.
Üfürümün altında bir kalp hastalığı bulunuyorsa ise hastalığın türüne ve şiddetine göre farklı belirtiler ortaya çıkabilir.
Bebeklerde üfürüme eşlik eden bazı bulgular kalp hastalıkları açısından değerlendirme gerektirebilir.
Bu belirtiler arasında:
yer alabilir.
Bu belirtilerden birinin görülmesi tek başına kalp hastalığı bulunduğu anlamına gelmez. Ancak üfürümle birlikte ortaya çıktığında ayrıntılı değerlendirme önem kazanır.
Daha büyük çocuklarda kalp hastalığıyla ilişkili olabilecek belirtiler şunlardır:
Özellikle egzersiz sırasında ortaya çıkan bayılma, morarma veya belirgin nefes darlığı gibi durumlarda çocuk kardiyolojisi değerlendirmesi önemlidir.
Masum üfürüm genellikle herhangi bir şikâyete yol açmaz.
Masum üfürümü olan çocuklarda çoğunlukla:
Bu nedenle masum üfürüm çoğu zaman rutin çocuk muayenesinde tesadüfen fark edilir.
Üfürüme aşağıdaki bulgulardan biri eşlik ediyorsa çocuk kardiyolojisi değerlendirmesi gerekebilir:
Ayrıca yenidoğan döneminde tespit edilen üfürümlerin daha dikkatli değerlendirilmesi gerekir.
Çocuklarda kalpte üfürüm oldukça sık karşılaşılan bir muayene bulgusudur. Bunun önemli nedenlerinden biri çocukluk dönemindeki kalp hızı, dolaşım sistemi ve göğüs yapısının erişkinlerden farklı olmasıdır.
Aşağıdaki videoda Prof. Dr. Taner Yavuz, çocuklarda üfürümün neden sık görüldüğünü ve masum üfürümlerin özelliklerini anlatıyor.
Çocukların kalp hızı erişkinlerden daha yüksek olabilir. Ayrıca göğüs duvarının daha ince olması, kalp ve kan akımı seslerinin stetoskopla daha kolay duyulmasına katkı sağlayabilir.
Bu nedenle tamamen sağlıklı bir çocukta bile muayene sırasında üfürüm duyulabilir.
Masum üfürümde kalbin yapısında herhangi bir bozukluk bulunmaz. Duyulan ses, kalp ve büyük damarlardaki normal kan akımının oluşturduğu titreşimlerden kaynaklanır.
Masum üfürümler özellikle:
belirgin şekilde duyulabilir.
Ateş, egzersiz, heyecan veya kansızlık gibi kan akımını hızlandıran durumlarda mevcut masum üfürüm daha belirgin hale gelebilir. Bu geçici durum ortadan kalktığında üfürümün şiddeti de azalabilir.
Çocuklarda duyulan her üfürüm masum değildir. Bazı durumlarda kan akımını değiştiren yapısal kalp hastalıkları üfürüme yol açabilir.
Bunlar arasında:
yer alabilir.
Buradaki önemli nokta, “Kalpte Üfürüm Neden Olur?” başlığından farklı olarak bu bölümün üfürümün çocuklarda neden bu kadar sık duyulduğunu açıklamasıdır. Böylece iki başlık aynı bilgiyi tekrar etmez.
Çocukluk döneminde kalp üfürümleri sık görülür ve özellikle bebeklik dönemi sonrasında duyulan üfürümlerin önemli bir kısmı masum karakter taşır.
Bu nedenle çocukta üfürüm duyulması tek başına ciddi bir kalp hastalığı bulunduğu şeklinde değerlendirilmemelidir.
Bununla birlikte üfürümün masum olup olmadığına ailelerin kendi başına karar vermesi mümkün değildir. Üfürümün özellikleri ile çocuğun genel durumu birlikte değerlendirilmelidir.
Masum üfürüm, kalbin yapısı ve çalışması normal olduğu halde muayene sırasında duyulan ek kalp sesidir. “Fonksiyonel üfürüm” veya “fizyolojik üfürüm” ifadeleri de aynı durumu tanımlamak amacıyla kullanılabilir.
Masum üfürüm bir kalp hastalığı değildir. Kalbin ve büyük damarların içindeki normal kan akımının oluşturduğu sesin stetoskopla duyulmasıdır.
Çocukluk döneminde sık görülmesi nedeniyle çocukta üfürüm tespit edildiğinde değerlendirilmesi gereken temel konulardan biri, üfürümün masum özellik taşıyıp taşımadığıdır.
Masum üfürümü olan çocuklarda genellikle:
Masum üfürümlerin ses özellikleri de kalp hastalıklarına bağlı bazı üfürümlerden farklıdır. Ancak bu ayrımın hekim tarafından yapılması gerekir.
Masum üfürüm çocukluk çağının farklı dönemlerinde görülebilir. Özellikle okul öncesi ve okul çağındaki çocuklarda sık karşılaşılır.
Bazı çocuklarda birkaç yıl boyunca duyulabilirken bazılarında büyüme ile birlikte şiddeti azalabilir ve zaman içinde kaybolabilir.
Ateş, egzersiz, heyecan veya kansızlık gibi kan akımını hızlandıran durumlarda üfürüm geçici olarak daha belirgin hale gelebilir.
Masum üfürüm kalp hastalığı anlamına gelmez.
Masum üfürümü bulunan ve başka bir kalp problemi olmayan çocuklarda yalnızca üfürüm nedeniyle ilaç tedavisi veya cerrahi tedavi gerekmez. Fiziksel aktivitenin yalnızca masum üfürüm nedeniyle kısıtlanması da gerekmez.
Önemli olan, üfürümün masum özellik taşıdığının uygun klinik değerlendirme ile belirlenmesidir.
Masum üfürüm çocuk büyüdükçe daha az belirgin hale gelebilir ve zaman içinde tamamen kaybolabilir.
Bazı kişilerde üfürüm daha uzun süre duyulabilir. Üfürümün devam etmesi tek başına yeni bir kalp hastalığı geliştiği anlamına gelmez.
Çocuğunda üfürüm duyulduğunu öğrenen ailelerin en sık merak ettiği konulardan biri, bu sesin masum bir üfürüm mü yoksa kalp hastalığıyla ilişkili bir bulgu mu olduğudur.
Masum üfürümde kalbin yapısı ve çalışması normaldir ve çocuk genellikle herhangi bir şikâyet yaşamaz. Kalp hastalığına bağlı üfürümlerde ise kan akımını değiştiren yapısal veya işlevsel bir problem bulunabilir.
| Özellik | Masum Üfürüm | Kalp Hastalığına Bağlı Üfürüm |
| Kalbin yapısı | Normaldir | Yapısal bir sorun bulunabilir |
| Çocuğun genel durumu | Genellikle iyidir | Hastalığın türüne göre belirtiler görülebilir |
| Büyüme ve gelişme | Genellikle normaldir | Bazı durumlarda etkilenebilir |
| Morarma | Beklenmez | Bazı hastalıklarda görülebilir |
| Nefes darlığı | Beklenmez | Görülebilir |
| Egzersiz kapasitesi | Genellikle normaldir | Azalabilir |
| Tedavi gereksinimi | Üfürüm için tedavi gerekmez | Altta yatan nedene göre değişir |
| EKO bulguları | Yapısal sorun saptanmaz | Yapısal veya işlevsel sorun saptanabilir |
Bu tablo genel bir karşılaştırma sağlar. Üfürümün masum veya kalp hastalığına bağlı olduğuna yalnızca belirtilere bakılarak karar verilmez.
Kalpte üfürüm çoğunlukla rutin çocuk muayenesi sırasında fark edilir. Çocuk doktoru veya çocuk kardiyolojisi uzmanı, kalbi stetoskopla dinlerken normal kalp seslerine ek bir ses duyabilir.
Üfürümün duyulması tek başına tanı koydurmaz. Değerlendirmenin amacı, duyulan sesin masum bir kan akımı sesinden mi yoksa kalple ilişkili başka bir durumdan mı kaynaklandığını belirlemektir.
İlk aşamada çocuğun sağlık geçmişi ve mevcut şikâyetleri değerlendirilir.
Özellikle:
gibi bilgiler dikkate alınır.
Çocuk kardiyolojisi muayenesinde üfürümün:
değerlendirilebilir.
Bunun yanında çocuğun nabızları, tansiyonu, solunumu, cilt rengi ve dolaşım sistemi bulguları da incelenir.
Elektrokardiyografi, kalbin elektriksel aktivitesini değerlendiren bir incelemedir.
Hekimin gerekli gördüğü durumlarda EKG ile kalp ritmi, kalp hızı ve elektriksel ileti sistemi hakkında bilgi elde edilebilir.
Ancak EKG tek başına bir üfürümün masum veya kalp hastalığına bağlı olduğunu belirleyen bir test değildir.
Ekokardiyografi, ses dalgalarını kullanarak kalbin yapısını ve çalışmasını görüntülemeye yardımcı olur.
EKO ile:
değerlendirilebilir.
Ekokardiyografi radyasyon içermez ve yapısal kalp hastalığından şüphelenilen çocukların değerlendirilmesinde önemli bir yöntemdir.
Her üfürüm için otomatik olarak EKO yapılması gerekmez.
Özellikle bebeklik dönemi sonrasındaki, herhangi bir şikâyeti bulunmayan ve muayenede masum özellik gösteren çocuklarda hekim klinik takip önerebilir.
Buna karşılık yenidoğanlarda duyulan üfürümlerde, kalp hastalığını düşündüren özellik taşıyan üfürümlerde veya eşlik eden belirtilerin bulunduğu çocuklarda çocuk kardiyolojisi değerlendirmesi önemlidir.
Ekokardiyografi gerekip gerekmediğine çocuğun klinik değerlendirmesi sonrasında karar verilir.
Kalpte üfürüm tek başına tedavi edilen bir hastalık değildir. Tedavi gerekip gerekmediğini üfürümün altında yatan neden belirler.
Üfürüm masumsa özel bir tedavi gerekmez. Altta kalp hastalığı bulunuyorsa tedavi, hastalığın türüne ve çocuğun klinik durumuna göre planlanır.
Masum üfürüm için tedavi gerekmez.
Masum üfürümü olan çocukların yalnızca bu nedenle:
gerekmez.
Çocuk başka bir sağlık problemi bulunmadığı sürece günlük yaşamını normal şekilde sürdürebilir.
Üfürüme yol açan bir kalp hastalığı tespit edilirse tedavi doğrudan bu hastalığa yönelik planlanır.
Hastalığın türüne göre:
gündeme gelebilir.
Bazı küçük kalp problemlerinde yalnızca takip yeterli olurken bazı doğumsal kalp hastalıklarında girişim veya ameliyat gerekebilir.
Hayır. Üfürüm duyulması ameliyat gerektiği anlamına gelmez.
Çocuklarda duyulan üfürümlerin önemli bir bölümü masumdur. Yapısal kalp hastalığı bulunan çocuklarda bile tedavi her zaman ameliyat şeklinde planlanmaz.
Tedavinin şekli üfürümün kendisine değil, varsa altta yatan hastalığa göre belirlenir.
Bu durum üfürümün nedenine göre değişir.
Masum üfürümler zaman içinde azalabilir veya tamamen kaybolabilir.
Kalp hastalığına bağlı üfürümlerde ise hastalık tedavi edildiğinde üfürüm kaybolabilir, azalabilir veya bazı durumlarda duyulmaya devam edebilir.
Bu nedenle tedavinin başarısı yalnızca üfürüm sesinin kaybolmasına göre değerlendirilmez.
Çocuğunuzda üfürüm duyulması doğrudan ciddi bir kalp hastalığı bulunduğu anlamına gelmez.
Asıl önemli nokta üfürümün neden ortaya çıktığını belirlemektir. Çocuğun yaşı, üfürümün özellikleri, büyüme ve gelişme durumu ve varsa eşlik eden belirtiler birlikte değerlendirilir.
Kalpte üfürüm duyulduğunda izlenecek yol çocuğun yaşına, üfürümün özelliklerine ve eşlik eden belirtilere göre değişir.
Özellikle yenidoğan döneminde duyulan üfürümler ile kalp hastalığını düşündüren belirtilerin eşlik ettiği durumlar daha dikkatli değerlendirilir.
Bu belirtiler tek başına ciddi bir kalp hastalığı bulunduğunu göstermez ancak çocuk kardiyolojisi açısından değerlendirme gerektirebilir.
Muayene sırasında önce çocuğun sağlık öyküsü değerlendirilir. Ardından kalp ve dolaşım sistemine yönelik fizik muayene yapılır.
Üfürümün özelliklerine ve çocuğun klinik durumuna göre gerekirse ek incelemeler planlanabilir.
Bu değerlendirme ile:
belirlenebilir.
Çocuklarda duyulan üfürümlerin önemli bir kısmı masumdur. Bununla birlikte bazı çocuklarda üfürüm, daha önce fark edilmemiş bir kalp hastalığının ilk muayene bulgusu olabilir.
Bu nedenle amaç ailede gereksiz endişe oluşturmak değil; çocuğun yaşına, şikâyetlerine ve muayene bulgularına göre doğru değerlendirmeyi yapmaktır.
Üfürüm, kanın kalp veya büyük damarlar içindeki akışı sırasında oluşan ve hekim tarafından stetoskopla duyulan ek kalp sesidir. Tek başına hastalık adı değildir. Masum bir kan akımı sesi olabileceği gibi bazı kalp hastalıklarıyla da ilişkili olabilir.
Her kalpte üfürüm tehlikeli değildir. Çocuklarda duyulan üfürümlerin önemli bir bölümü masum özellik taşır. Üfürümün değerlendirilmesinde çocuğun yaşı, sesin özellikleri ve eşlik eden belirtiler dikkate alınır.
Üfürümün kendisi çoğunlukla belirti oluşturmaz ve muayene sırasında fark edilir. Altta yatan bir kalp hastalığı varsa nefes darlığı, çabuk yorulma, morarma, beslenme sırasında yorulma, yetersiz kilo alımı, çarpıntı veya egzersiz sırasında bayılma gibi belirtiler görülebilir.
Masum üfürüm çocuk büyüdükçe azalabilir veya tamamen kaybolabilir. Kalp hastalığına bağlı üfürümlerde ise seyir altta yatan nedene göre değişir.
Masum üfürümü bulunan ve başka bir kalp problemi olmayan çocuklarda yalnızca üfürüm nedeniyle fiziksel aktivitenin kısıtlanması genellikle gerekmez. Yapısal bir kalp hastalığı varsa spor önerileri çocuğun durumuna göre belirlenir.
Hayır. Üfürüm muayene sırasında duyulan bir sestir. Kalpte delik ise kalp odacıkları arasında bulunan yapısal bir açıklığı ifade eder. ASD veya VSD gibi bazı kalp delikleri üfürüme yol açabilir ancak her üfürüm kalpte delik olduğu anlamına gelmez.
Her üfürümde EKO yapılması zorunlu değildir. Çocuğun yaşı, belirtileri ve üfürümün muayenedeki özelliklerine göre ekokardiyografi gerekip gerekmediğine karar verilir.
Masum üfürüm için ilaç kullanılmaz. Üfürümün altında tedavi gerektiren bir hastalık bulunuyorsa tedavi doğrudan bu nedene yönelik planlanır.
Bebeklerde üfürüm kan akımının geçici özelliklerinden kaynaklanabileceği gibi bazı doğumsal kalp hastalıklarıyla da ilişkili olabilir. Özellikle yenidoğan döneminde duyulan üfürümlerin klinik açıdan dikkatli değerlendirilmesi önemlidir.
Masum üfürümler çocuk büyüdükçe azalabilir veya kaybolabilir. Bazı kişilerde daha uzun süre duyulması mümkündür. Masum üfürümün devam etmesi tek başına kalp hastalığı geliştiğini göstermez.